6 Nisan 2025 Pazar

MKG: Mart ayında en az 54 hak ihlali yaşandı

Mezopotamya Kadın Gazeteciler Derneği, Mart ayında kadın gazetecilere yönelik en az 54 hak ihlali yaşandığını açıkladı.

Mezopotamya Kadın Gazeteciler Derneği (MKG), Mart ayında kadın gazetecilere yönelik hak ihlallerine ilişkin raporunu açıkladı. Açık kaynaklar, basın ve sahadan derlenen bilgilere göre; Mart ayında kadın gazetecilere yönelik en az 54 ihlal yaşandı. Raporda gerçek rakamların bu sayıların çok daha üzerinde olabileceği belirtildi.

Gazetecilerin, yalnızca haber takibi yaptıkları için fiziksel saldırıya uğradığı, gözaltına alındığı, tutuklandığı ve sistematik olarak dijital linç kampanyalarının hedefi haline getirildiğinin belirtildiği raporda; 2025 yılının Mart ayındaki bu ihlallerin 8 Mart ve İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) Başkanı Ekrem İmamoğlu'nun gözaltına alınması ve tutuklanmasıyla patlak veren halk isyanında yoğunlaştığı aktarıldı.

Raporda, "Bu dönem boyunca sokakta haber takibi yapan gazetecilere yönelik polis saldırısı yaşanmış, meslektaşlarımız mesleki kimlikleri bilinmesine rağmen darp edilmiş, hedef alınmış, fiziksel şiddete maruz kalmış ve ekipmanlarına zarar verilmiştir. Ayrıca dijital mecralarda cinsiyetçi saldırılarla hedef gösterilen gazeteciler, yalnızca kamuoyunu bilgilendirme görevlerini yerine getirdikleri için sistematik bir sindirme politikasıyla karşı karşıya bırakılmıştır" denildi.

Mart ayı boyunca 6 gazetecinin saldırıya uğradığının belirtildiği raporda şu bilgiler yer aldı: "Beş gazeteci gözaltına alınmış, biri tutuklanmış ve üç gazetecinin evine baskın düzenlenmiştir. 9 kadın gazeteci kötü muameleye maruz bırakılmış; 6 gazeteci ise haber takibi sırasında engellenmiştir. Bu tablo, kadın gazetecilerin sahada maruz kaldığı tehditlerin çeşitliliğini ve yaygınlığını açıkça ortaya koymaktadır. Fiziksel şiddetin yanı sıra yargı mekanizmaları da kadın gazeteciler üzerinde baskı kurmanın bir başka aracı haline gelmiştir. Haber içerikleri ve sosyal medya paylaşımları gerekçe gösterilerek birçok kadın gazeteci hakkında soruşturmalar açılmakta, davalar başlatılmakta ve adli kontrol uygulamalarıyla hareket alanları daraltılmaktadır. Mart ayında bir gazeteci hakkında soruşturma başlatılmış, 3 gazeteci hakkında yeni davalar açılmış, 4 gazetecinin ise yargılanmasına devam edilmiştir. Bu yargı süreçlerinin çoğu, belirsiz ve yoruma açık suçlamalar üzerinden yürütülmektedir ve gazeteciliğin meşru sınırlarını ihlal etmektedir."

SOSYAL MEDYADA SANSÜR VE ENGELLEME POLİTİKASI
MKG raporunda, gazetecilerin karşılaştığı hak ihlallerinin fiziksel ya da hukuki alanla sınırlı olmadığına işaret edilerek şunlar belirtildi: "Dijital mecralarda da ciddi bir sansür ve engelleme politikası devrededir. Mart ayı içinde bir internet sitesi kapatılmış, 6 dijital medya platformuna erişim engeli getirilmiştir. Bu erişim engelleri arasında Mezopotamya Ajansı'nın Instagram hesabı, Bianet'in X (Twitter) hesabı ve gazeteci Zeynep Ceren Kuray'ın kişisel hesabı da yer almaktadır. Özellikle kamusal bilgiye ulaşmanın en hızlı ve yaygın yollarından biri haline gelen dijital medya hesaplarının hedef alınması, yalnızca gazetecilerin değil, halkın haber alma hakkının da doğrudan ihlali anlamına gelmektedir. MKG olarak gazetecilere yönelik baskıların, tehditlerin ve ihlallerin münferit olaylar olmaktan çıkarak sistematik ve süreklilik arz eden bir devlet politikası hâline geldiğini gözlemliyoruz. Gazetecilik mesleği, özellikle kadınlar açısından her geçen gün daha da tehlikeli bir alana dönüşmektedir. Mesleğini sürdürdüğü için hedef alınan, cezalandırılan, susturulmaya çalışılan tüm gazetecilerin yanında olduğumuzu ve bu ihlaller karşısında sessiz kalmayacağımızı bir kez daha vurguluyoruz. Bugün hala cezaevlerinde tutuklu bulunan 10 kadın gazeteciyle dayanışma içinde olduğumuzu kamuoyunun dikkatine sunuyor, tüm meslektaşlarımızın derhâl serbest bırakılmasını talep ediyoruz. Gazetecilik suç değildir. Kadın gazeteciler susmayacak, gerçeklerin izini sürmeye devam edecek. Bu mücadele sadece basın özgürlüğü için değil, halkın doğru bilgiye ulaşma hakkı için de yürütülmektedir."

Basın ve ifade özgürlüğünin temel bir insan hakkı olduğu hatırlatılarak, korunması ve genişletilmesi çağrısında bulunulan raporda, kadın gazetecilere dönük cinsiyet temelli baskı ve tehditlerin soruşturulması, cezasızlık politikasına son verilmesi, sosyal medyaya dönük sansür uygulamalarından vazgeçilmesi, erişim engellerinin kaldırılması istendi.

Raporda, 6 gazetecinin saldırıya uğradığı, 5 gazetecinin gözaltına alınıp 1 gazetecinin tutuklandığı, 9 gazetecinin kötü muameleye maruz kaldığı, 6 gazetecinin haber takibinin engellendiği, 6 mecraya erişim engeli getirildiği, 10 kadın gazetecinin ise 4 Ocak itibariyle tutuklu olduğu belirtildi.